Metoda Montessori

Pedagogika Marii Montessori

Doktor Maria Montessori była jedną z pierwszych kobiet – lekarzy we Włoszech, a jednocześnie antropologiem, pedagogiem. Przez ponad 50 lat pracowała z dziećmi różnych ras, narodowości czy o różnym statusie materialnym. W jej życiu poświęciła się misji odkrywania dziecka, jego potrzeb i możliwości.

Maria Montessori z dziećmi, 1951
Maria Montessori z dziećmi, 1951 rok.
Zdjęcie pochodzi ze strony Montessori Centenary

Dzięki wieloletnim obserwacjom stworzyła podłoże pod nowe pojęcie procesu edukacji, wykreowała filozoficzne, psychologiczne i pedagogiczne zasady pracy z dziećmi. Swoje teorie opierała na silnym podłożu jej medycznego wykształcenia – była w pełni naukowcem i wiedziała, że hipotezy muszą być poparte dowodami. Dowodami na jej metodę są dzieci, z którymi Montessori pracowała jak również dzieci, które teraz uczęszczają do szkół i przedszkoli montessoriańskich na całym świecie, czy wychowywane są przez swoich rodziców w domach. Dzieci skoncentrowane na swoich zadaniach, dążące do samodzielności, budujące wiarę w siebie i z ufnością patrzące na świat. Dzieci odpowiedzialne, umiejące współczuć drugiemu, chętne do pomocy i wykazujące się dużą inicjatywą społeczną. Dzieci pełne cierpliwości i nie poddające się w swoich staraniach. Dzieci znające czym jest szacunek i honor i umiejące to wyrazić wobec siebie i innych. Dzieci radosne!

„Edukacja nigdy więcej nie powinna być w głównej mierze przekazywaniem wiedzy, ale musi przyjąć nową formę, szukając uwolnienia dla ludzkich możliwości.” Dr Maria Montessori

W Podejściu Montessori ważne jest przede wszystkim Dziecko, dla którego Nauczyciel Montessori przygotowuje oraz dba o tzw. Przygotowane Otoczenie (Środowisko).

Podejście Montessori

„Uczyłam się dziecka. Wzięłam to, co dziecko mi przekazało i wyraziłam to, i tak powstała metoda zwana metodą Montessori.” Dr Maria Montessori

Wszystkie dzieci od urodzenia nastawione są na własny rozwój, na osiągnięcie niezależoności i przejście od dzieciństwa do dorosłości. Metoda Montessori pomaga dzieciom i rodzicom w tym zadaniu. Jej podstawą jest szanowanie naturalnej indywidualności każdego dziecka, jeśli chodzi o jego rozwój fizyczny, umysłowy, duchowy i emocjonalny i kierowaniu go do całościowego wzrostu.
Wybór pracy

W Metodzie Montessori zapewnione powinno być Przygotowane Otoczenie, w którym dzieci mogą swobodnie pracować z wybranymi przez siebie materiałami. Dzieci mają wrodzoną chęć do uczenia się, a przy tym nauka ich nie męczy, ale raczej zachwyca i czyni szczęśliwymi. Wykonywanie celowych prac przez dziecko pod przewodnictwem dorosłego prowadzi do rozwoju jego koncentracji i samodyscypliny. Dziecko może pracować w zgodzie z własnymi możliwościami, we własnym tempie i w spokoju. Rodzic czy nauczyciel powinni umieć obserwować dziecko i przygotowywać dla niego odpowiednie materiały i zadania, by wspomóc jego chęć dążenia do rozwoju, a nie hamować ją.

Montessori zauważyła, że dzieci w wieku od narodzin do 6 roku życia są odkrywcami, którzy głównie wykorzystują swoje zmysły, budując siebie i swój intelekt poprzez przyswajanie tego, co istnieje w ich otoczeniu – języka, zwyczajów, kultury, pojęcia piękna, religii.

Wiek od 6 do 12 lat to czas świadomego poznawania. Dzieci rozwijają swoje zdolności abstrakcyjnego myślenia i wyobraźni oraz wykorzystują zdobytą wcześniej wiedzę do dalszych poszukiwań.

Od 12 do 18 lat to czas, w którym młodzi ludzie szukają swojego miejsca w społeczeństwie i próbują wykorzystać możliwości, by w tym społeczeństwie uczestniczyć.

Ostatni juz okres wkroczenia w dorosłość, lata 18 do 24 to czas, kiedy ludzie stają się specjalistami w pewnej dziedzienie lub dziedzinach, i w ten sposób poprzez ich pracę biorą udział w budowaniu świata oraz tworzenia dialogu pomiędzy sobą.
do góry

Przygotowane otoczenie

Przygotowane otoczenie charakteryzuje się:

  • Pięknem, porządkiem, jest rzeczywiste, proste i dostępne
  • Dzieci muszą mieć zapewnioną wolność do pracy, ale jednocześnie umieć podążać według wyznaczonych zasad, które pozwalają na pracę jako część grupy.
  • Dzieciom powinno się zapewnić przystosowane dla nich materiały, które wspierają odkrywanie świata i umożliwiają im rozwój niezbędnych umiejętności.
  • W Metodzie Montessori istnieją mieszane grupy wiekowe, dzięki którym dzieci mogą rozwijać swoje zdolności życia w społeczeństwie i uczyć się od siebie wzajemnie zgodnie z własnym tempem rozwoju.

do góry

Nauczyciel (rodzic) w podejściu Montessori

Rolą nauczyciela czy rodzica  jest obserwowanie dziecka, a jego ciągłym celem jest coraz rzadsza interwencja w miarę rozwoju dziecka. Nauczyciel jest odpowiedzialny za stworzenie atmosfery spokoju, bezpieczeństwa, porządku i radości, oraz powinien być dostępny dla dziecka, by w razie potrzeby pomóc mu czy zachęcić do działania. Takie podejście pomaga dziecku w rozwoju poczucia pewności siebie i wewnętrznej dyscypliny.
Z młodszymi dziećmi, nauczyciel pracuje poprzez demonstrowanie im użycia materiałów czy zadań odpowiednich dla ich indywidualnego rozwoju.
Największymi talentami nauczyciela czy rodzica jest umiejętność obserwowania oraz wiedza kiedy i jak zainterweniować.

Nauczyciele Montessori uczący w szkołach czy przedszkolach powinni być wykwalifikowanymi nauczycielami z dyplomem. Najwiekszą na świecie organizacją założoną przez Marię Montessori jest The Association Montessori Internationale (AMI) i to ona prowadzi studia i kursy dla ludzi, którzy chcą zostać nauczycielami Montessori. Jeśli chcesz dowiedzieć się więcej otwórz stronę opisującą szczegółowo nauczyciela Montessori.
do góry

Komentarzy: 11 dla “Metoda Montessori”

  1. Czak

    Polecam ciekawy artykuł o metodzie Montessori. Autorka krótko charakteryzuje metodę Montessori i opowiada o własnych doświadczeniach związanych z pracą ta metodą. http://omnigo.pl/tekst/chodze-do-szkoly-bo-lubie

  2. Elzbieta

    Mam 4 dzieci od 5-9 lat, od dawna stosuje metode Montessori, uczylam sie o niej na studiach. jest rewelacyjna!!!! Dzieki niej nie mam zadnych wiekszych problemow z dziecmi:)) Polecam wszystkim rodzicom, im szybciej tym lepiej, pozdrawiam:)

  3. Izabela

    Chciałabym poznać bliżej metodę Montessori, w perspektywie myślę o opiece nad dziećmi a nie mam wielkiego doświadczenia, czy są może dostępne materiały, publikacje lub inne źródła do praktycznego wykorzystania w zastosowaniu tej metody?
    Z poważaniem
    Izabela Grabińska

  4. Kasia

    Czy jest może książka z której mogłabym dowiedzieć się jak konkretnie stosować metodę Montessori w wychowywaniu mojego dziecka w domu. Proszę mi cos polecić. Byłabym bardzo wdzięczna.

  5. Rafał Szczypka

    @Kasia, na początek na pewno polecamy Radosne Dziecko i Dziecko Świata, które przetłumaczyliśmy i są dostępne za darmo. Wiele inspiracji można znaleźć na świetnym blogu Wczesna edukacja Antka i Kuby.
    Z angielskich tytułów najbardziej spodobała nam się książka Tima Seldina How to Raise an Amazing Child the Montessori Way, która można kupić na bookdepository z darmową przesyłką na cały świat.

  6. Kasia

    hej:)od 7 lat mieszkamy w SZWECJI,nasz syn w sierpniu idzie juz do klasy 0.Dlugo zastanawialismy sie jaka dobra szkole mu wybrac tutaj komunalne sa….wiec WYBRALISMY MONTESSORI ma dobra opinie i jestesmy ciekawi jak to bedzie…

  7. Rafał Szczypka

    @Kasia. Hej :) Dzięki za komentarz. A gdzie dokładnie znaleźliście tę szkołę Montessori? Jeśli możesz to podaj proszę jakieś namiary na nią. Wszystkiego dobrego! Rafał

  8. Małgośka

    Ja bym chciała wysłać dziecko do szkoły montessoriańskiej, ale w Markach koło Warszawy nic takiego nie ma. Znalazłam tylko jakieś zajęcia dodatkowe prowadzone tą metodą (www.atrmontess.pl) Mam nadzieję, że w końcu placówka tego typu powstanie również u nas. Jeśli ktoś myśli o stworzeniu szkoły montessoriańskiej, to byłby to strzał w dziesiątkę.

  9. Agnieszka

    Metoda jest świetna, ale… w przypadku Polski sprawdza się wyłącznie na papierze. Edukacja kończy się na gimnazjum, następnie jest już zwykłe liceum. Wiele nastolatków nie wytrzymuje psychicznie tej zmiany.

  10. Rafał Szczypka

    @Agnieszka, dziękuję za komentarz, ale nie wiem skąd takie wnioski? Powołuje się Pani na jakieś badania, zna Pani konkretne dzieci, które miały problemy z zaadoptowaniem się do tradycyjnej edukacji?

  11. Ula

    Mój synek zaczął wczoraj pierwszy dzień w przedszkolu Montessori, we Francji, gdzie mieszkamy. Ma on Aspergera i „zwykłe” placówki przedszkolne nie chciały go zaakceptować (przez pół roku uczęszczał do przedszkola publicznego, gdzie nam powiedziano, że nie nadaje się on do typowego systemu edukacji francuskiej – to był dla nas szok!). Jednak dzięki takim ludziom i ich komentarzom, zaczęliśmy szukać innego systemu edukacji i znaleźliśmy Montessori. Nasz Milosz zmienił się w ciągu dwóch dni! Jest o wiele spokojniejszy, nie krzyczy, nie turla się ze złości po ziemi, dziś rano BIEGŁ do przedszkola (zazwyczaj z niego uciekał lub nie chciał wyjść z samochodu), przespał cala ostatnia noc (rzadkość w naszym domu). To był najlepszy wybór dla naszego syna!
    @Agnieszka we Francji również Montessori trwa tylko do gimnazjum, potem dzieci idą do „zwykłego” liceum. Myślę, iż wiążę się to z obowiązkiem zdania matury, a szkoły Montessori nie mogą tego zapewnić (jeszcze!).
    Pozdrawiam!
    Ula

Czas na Twój komentarz